تأليفى همانند تأليف او كرد با عنوان كتاب لمع القوانين المضيئة فى دواوين الديار المصرية كه نسخه‌هاى خطى آن به دسترس است . قسمت اساسى كتاب نيز چون ابن ممّاتى از سازمان مالى ديوانهاى مختلف و مهمتر از همه ديوان احباس سخن دارد كه به كار اوقاف مىپرداخت ، قسمت اعظم ادارهء مالى را نيز به عهده داشت ، و تنها ديوانى بود كه بىتوقيع خاصّ سلطان دستورهايى مىتوانست داد . 68 نابلسى به سال 1243 / 641 ه . به حكومت فيّوم رسيد و در مدت دو سال گزارشى كامل از آن فراهم آورد 69 كه به وسيلهء موريتز چاپ شده و به دسترس است . به زحمت مىتوان گفت كه آيا اين كتاب با نسخهء خطى موجود در استانبول كه عنوان اظهار صنعة الحىّ القيّوم فى ترتيب بلاد الفيّوم دارد يكى است يا نه . 70 كتاب نابلسى عنوان سادهء تاريخ الفيّوم و بلاده دارد و از نوع جغرافياى اقليمى است و ضمن ده باب گزارشى دارد كه غالبا از نقاط مسكون فيّوم است 71 و گويى نه باب كوتاه مقدّمهء باب آخر است . پس از توصيف مختصر و عمومى منطقه مطالبى مختصر از آب و هوا و مزاج مردم دارد . گزارش سازمان آبيارى منطقه و اتّصال كانالهاى آن به نيل مفصّلتر است . در باب مخصوص سكنه ، از تقسيم آنها به حضرى و بدوى سخن مىكند و فهرستى از نام قبايل عرب مىآورد . در همهء بابهاى كتاب به مسجدها و ديرها و بالاخره طبيعت ولايات توجّه خاص دارد . به دنبال آن قسمت اساسى كتاب است كه نقاط مسكون را توصيف مىكند و چنان دقيق و مفصّل است كه به كمك آن نقشهء منطقهء فيّوم را رسم توان كرد . كتاب همچون همه مؤلّفات ديگر از اين نوع از مسائل اجتماعى و اقتصادى و جغرافياى طبيعى منطقه مطالب مختلف دارد و يكى از دانشوران به كمك اين مطالب فهرستى از گياهان فيّوم فراهم آورده است . 72 در صورتى كه نابلسى مانند بعضى از اسلام خود كه يادشان گذشت دانشمند گياهشناس نبوده است . جغرافياى اقليمى در اين دوران مسيرهاى ديگر نيز داشت و مؤلّفان آن هميشه از اهل منطقهء مورد بحث نبودند . مسلما معلوم نيست چگونه كسى مانند يوسف بن يعقوب دمشقى ، معروف به ابن مجاور ، 73 كارشناس برجسته مسائل جنوب جزيرة العرب و حجاز ميانه شده است ، با آنكه وى به دمشق متولّد شد و در بغداد رشد يافت 74 و با هند نيز روابطى داشت و مدّتى مقيم مولتان بود و به سال 1221 / 610 ه . از راه دريا از ديبل به عدن رفت و به هر حال به سال 1230 / 627 ه . در ديار عربستان بود . اين تاريخ را در كتاب او مىيابيم . 75 بنا بر اين به احتمال قوى تأليف آن كمى پيش از سال 1233 / 630 ه . انجام گرفته است 76 و از همين جا توان پنداشت كه تاريخ وفات وى ، كه معمولا بعضى از مؤلّفان آن را به سال 1291 / 690 ه . باز مىبرند ، 77 به احتمال قوى خيلى عقبتر است . شايد اين اختلاف تاريخ را چنين توضيح توان داد كه عنوان ابن مجاور نام شخصى او نبوده بلكه نامى عمومى بوده كه به عنوان احترام براى